«Πρώτη φορά τα βλέπω στην Τήνο!»: ασπρόμαυρα μανιτάρια, σαν φτέρωμα καρακάξας, ανάμεσα στα πεύκα

Μαύρα καπέλα με άσπρα «μπαλώματα», σαν φτέρωμα καρακάξας, ξεφύτρωσαν ανάμεσα στις πευκοβελόνες μετά τις βροχές. Από τις φωτογραφίες, μοιάζουν πολύ με ένα μανιτάρι που λιώνει σαν μελάνι. Είναι όμορφο να το βλέπεις, όχι όμως να το μαζεύεις για φαγητό.

«Πρώτη φορά τα βλέπω στην Τήνο!» Με αυτά τα λόγια μια φίλη του νησιού μοιράστηκε τις τελευταίες ώρες, σε δημόσια ανάρτηση στο Facebook, δύο φωτογραφίες. Σε ένα χώμα στρωμένο με πευκοβελόνες και τριφύλλια ψηλώνουν λεπτά άσπρα κοτσάνια. Πάνω τους κάθονται σκούρα, σχεδόν μαύρα καπέλα, πασπαλισμένα με άσπρες κηλίδες. Μερικά έχουν ήδη αρχίσει να μαυρίζουν και να «λιώνουν» στις άκρες.

Το «μανιτάρι-καρακάξα»

Η εμφάνισή τους θυμίζει πολύ το Coprinopsis picacea. Στα αγγλικά το λένε «magpie inkcap», δηλαδή το μελανομανίταρο-καρακάξα. Το λατινικό picacea βγαίνει από το Pica pica, το επιστημονικό όνομα της καρακάξας. Ο λόγος είναι απλός: τα άσπρα κομμάτια πάνω στο σκούρο καπέλο μοιάζουν με τα ασπρόμαυρα φτερά του πουλιού.

Όταν είναι μικρό, το μανιτάρι έχει σχήμα αυγού και είναι κάτασπρο, τυλιγμένο σε ένα βαμβακερό «πέπλο». Ένα τέτοιο νεαρό, άσπρο μανιτάρι φαίνεται και στη δεύτερη φωτογραφία, δίπλα στο μεγάλο. Καθώς ανοίγει σε καμπάνα, το πέπλο σκίζεται. Από κάτω φαίνεται το σκούρο καφέ-μαύρο χρώμα, και πάνω του μένουν τα άσπρα κομματάκια. Το καπέλο φτάνει περίπου τα 8 εκατοστά, και το κοτσάνι, κούφιο και εύθραυστο, μπορεί να ξεπεράσει τα 20.

Λιώνει σαν μελάνι

Το πιο παράξενο είναι το τέλος του. Τα ελάσματα κάτω από το καπέλο ξεκινούν άσπρα, μετά κοκκινίζουν και στο τέλος μαυρίζουν. Μετά λιώνουν και στάζουν ένα μαύρο υγρό, σαν μελάνι. Από εκεί πήρε και το όνομά της όλη αυτή η οικογένεια των μανιταριών. Με αυτόν τον τρόπο σκορπίζονται οι σπόροι του, κυρίως όταν ο καιρός είναι υγρός. Γι’ αυτό και στις φωτογραφίες κάποια καπέλα έχουν ήδη αρχίσει να μαυρίζουν και να γυρίζουν προς τα πάνω στις άκρες.

Το είδος υπάρχει σε όλη την Ευρώπη, και στην Ελλάδα. Συνήθως φυτρώνει σε δάση με φυλλοβόλα δέντρα, κυρίως κάτω από οξιές, και προτιμά τα ασβεστολιθικά εδάφη. Εμφανίζεται ως τον Νοέμβριο, και στον Νότο ακόμα αργότερα. Ένα τέτοιο μανιτάρι ανάμεσα σε πευκοβελόνες, σε ένα νησί των Κυκλάδων, είναι λοιπόν πραγματικά μια μικρή έκπληξη. Ίσως γι’ αυτό και το «πρώτη φορά τα βλέπω».

Λίγες μέρες βροχής, και το χώμα της Τήνου βγάζει στην επιφάνεια ό,τι κρατούσε κρυμμένο όλο το καλοκαίρι.

Το φθινόπωρο στην Τήνο δεν έχει μόνο τα πρωτοβρόχια και τα πρώτα χόρτα. Έχει και τέτοιες μικρές εκπλήξεις, αρκεί να κοιτάξει κανείς λίγο πιο χαμηλά, ανάμεσα στις πευκοβελόνες.

Ευχαριστούμε την Ιωάννα Παπασταθοπούλου για τη δημόσια ανάρτησή της και τις φωτογραφίες, που μας ανέδειξαν αυτά τα όμορφα μανιτάρια — για να τα φωτογραφίζουμε μόνο.

Η ανάρτηση

Πατήστε στην εικόνα για να δείτε την ανάρτηση στο Facebook →

Φωτογραφίες: social media. Η αναγνώριση του είδους γίνεται από τις φωτογραφίες και δεν αντικαθιστά τη γνώμη ειδικού.