Η ευλογιά κατεβαίνει νότια. Στην Τήνο, οι κτηνοτρόφοι ζητούν και εδώ το εμβόλιο
Κρούσμα στο Κεφαλάρι του Άργους, 49 ζώα θανατωμένα, μέτρα σε δύο νομούς. Η νόσος που επί δύο χρόνια έμενε «ηπειρωτική» έχει πια μία ώρα δρόμο από την Αθήνα και ένα καράβι από τις Κυκλάδες. Το νησί δεν έχει κρούσμα — και ακριβώς γι’ αυτό οι κτηνοτρόφοι του θέλουν να ξανανοίξει η κουβέντα για τον εμβολιασμό, πριν χρειαστεί.
Δύο χρόνια μετά το πρώτο κρούσμα στον Έβρο, τον Αύγουστο του 2024, η ευλογιά των προβάτων δεν έχει φτάσει στην Τήνο. Η θάλασσα, μέχρι στιγμής, έκανε τη δουλειά της. Όμως ο χάρτης της νόσου αλλάζει: την Κυριακή 31 Αυγούστου επιβεβαιώθηκε εργαστηριακά κρούσμα στο Κεφαλάρι του Άργους, στην Αργολίδα, με 49 ζώα να θανατώνονται και ζώνες προστασίας και επιτήρησης να απλώνονται σε Αργολίδα και Αρκαδία. Είναι η τρίτη εστία στην Πελοπόννησο μέσα σε δύο μήνες, μετά τη Γορτυνία και την Τρίπολη τον Ιούλιο. Και είναι η στιγμή που, σε συζητήσεις με κτηνοτρόφους της Τήνου, ακούσαμε για πρώτη φορά να μπαίνει ανοιχτά στο τραπέζι το αίτημα: αν έρθει το εμβόλιο, να έρθει και στα νησιά.
Τι άλλαξε αυτόν τον Αύγουστο
Η νόσος ξαναβγήκε σε περιοχές που θεωρούνταν καθαρές — και έφτασε νοτιότερα από ποτέ.
Η Αργολίδα δεν είναι τυχαία γεωγραφία για εμάς. Είναι Πελοπόννησος που βλέπει Αιγαίο· είναι δρόμος και καράβι. Και η εικόνα των δύο χρόνων λέει ότι η νόσος δεν ταξιδεύει μόνη της — ταξιδεύει με ζώα, οχήματα, ζωοτροφές, ρούχα και παπούτσια. Ό,τι δηλαδή φορτώνεται καθημερινά σε ένα πλοίο για τα νησιά.
Πηγή αριθμών: ενημέρωση ΥπΑΑΤ (δεδομένα έως 24/5/2026). Η θανάτωση αφορά ολόκληρο το κοπάδι κάθε μολυσμένης εκτροφής, όχι μόνο τα άρρωστα ζώα.
Τι ζητούν οι κτηνοτρόφοι της Τήνου
Από συζητήσεις μας με ανθρώπους της κτηνοτροφίας στο νησί, που ζήτησαν να μην κατονομαστούν.
Στην Τήνο η κτηνοτροφία δεν είναι βιομηχανία· είναι κοπάδια δεκάδων ή λίγων εκατοντάδων ζώων, σε ξερολιθιές και βοσκοτόπια που περνούν από γενιά σε γενιά. Οι κτηνοτρόφοι με τους οποίους μιλήσαμε δεν αμφισβητούν τα μέτρα βιοασφάλειας και ξέρουν ότι, μέχρι σήμερα, το νησί έμεινε καθαρό επειδή έχει γύρω του θάλασσα. Ακριβώς αυτό όμως τους ανησυχεί: η νόσος κατεβαίνει νότια και προς τα νησιά, και αν περάσει τη θάλασσα, η θανάτωση ολόκληρου του κοπαδιού σε έναν τόπο με κλειστές μετακινήσεις σημαίνει ότι δεν υπάρχει από πού να ξαναγοράσεις ζώα.
Το αίτημά τους είναι ένα, και το λένε ανοιχτά: αν η χώρα αποφασίσει εμβολιασμό — όπως πλέον το ζητούν τέσσερις Περιφέρειες της ηπειρωτικής Ελλάδας — το εμβόλιο να φτάσει και στα νησιά, και μάλιστα πριν εμφανιστεί κρούσμα, όχι μετά. Να μην εξαιρεθούν οι Κυκλάδες επειδή είναι «καθαρές»· να προστατευθούν επειδή είναι καθαρές.
Γιατί η Ελλάδα λέει «όχι» στο εμβόλιο
Η επίσημη θέση, όπως τη διατύπωσε η επιστημονική επιτροπή τον Ιανουάριο — και όπως την επανέλαβε η κυβέρνηση στη Βουλή.
Το αίτημα των κτηνοτρόφων δεν είναι νέο πανελλαδικά· νέο είναι ότι φτάνει και στα νησιά. Ο Σύνδεσμος Ελληνικής Κτηνοτροφίας και η Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Λέσβου το έχουν θέσει επανειλημμένα, και στις 20 Φεβρουαρίου η αντιπαράθεση έφτασε στη Βουλή. Η απάντηση της κυβέρνησης, από τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Θανάση Καββαδά, ήταν ότι «τον εμβολιασμό τον αποφασίζουν οι επιστήμονες». Και οι επιστήμονες — η Εθνική Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Ελέγχου της Ευλογιάς (ΕΕΕΔΕΕ), που συστάθηκε τον Οκτώβριο του 2025 — έχουν πει «όχι», με επτά διευκρινίσεις που δημοσίευσαν στις 16 Ιανουαρίου 2026.
Στην ΕΕ η ευλογιά των προβάτων ανήκει στα νοσήματα που πρέπει να εκριζωθούν, όχι να «συμβιώσουμε» μαζί τους. Η πολιτική είναι μηδενική ανοχή και θανάτωση των μολυσμένων κοπαδιών (stamping out).
Δεν υπάρχει εμβόλιο με άδεια κυκλοφορίας στην ΕΕ. Τα διαθέσιμα σκευάσματα είναι τρίτων χωρών· η ΕΕ διατηρεί απόθεμα περίπου 400.000 δόσεων ιορδανικής προέλευσης.
Χώρα που εμβολιάζει χάνει το καθεστώς «ελεύθερης» χώρας και μπαίνει σε πολυετείς περιορισμούς εξαγωγών ζώντων ζώων, κρέατος και γαλακτοκομικών — με τη φέτα πρώτη στη λίστα.
Κατά την επιτροπή, «καμία χώρα που έκανε εμβολιασμό δεν εκρίζωσε οριστικά τη νόσο»: όπου εφαρμόστηκε (Τουρκία, Ιορδανία, Αίγυπτος, Ισραήλ, Ινδία) η ευλογιά έγινε ενδημική, με θανατώσεις να συνεχίζονται.
Υπάρχει και ο αντίλογος, που ακούγεται εντονότερα όσο ο λογαριασμός των θανατώσεων πλησιάζει το μισό εκατομμύριο ζώα: ότι δύο χρόνια «stamping out» δεν έφεραν την εκρίζωση, ότι η νόσος ξαναβγαίνει σε περιοχές που είχαν κηρυχθεί καθαρές, και ότι ο εμβολιασμός με επιστημονικά κριτήρια — όπως πλέον το ζητούν και τέσσερις Περιφέρειες — είναι το εργαλείο που λείπει. Την απόφαση, πάντως, δεν μπορεί να την πάρει μόνη της η Ελλάδα: το πλαίσιο είναι ευρωπαϊκό, και κάθε εμβολιασμός θα έπρεπε να συμφωνηθεί με την Επιτροπή.
Τι ισχύει σήμερα στην Τήνο — και τι πρέπει να προσέχουμε
Οι οδηγίες της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου εξακολουθούν να ισχύουν. Δεν είναι γραφειοκρατία· είναι ο μοναδικός φράχτης που έχουμε, εκτός από τη θάλασσα.
- Καμία μετακίνηση ζώων χωρίς Άδεια Διακίνησης από την κτηνιατρική υπηρεσία — ούτε μέσα στο νησί, ούτε προς ή από άλλο νησί. Ειδικά τώρα, με την Πελοπόννησο σε ζώνες.
- Περιορισμός επισκεπτών στις εκτροφές και βιβλίο εισόδου. Ξεχωριστά ρούχα και παπούτσια δουλειάς μέσα στη στάνη· λουτρά απολύμανσης με εγκεκριμένα σκευάσματα.
- Οχήματα και βυτία γάλακτος: καμία άσκοπη κίνηση μέσα στην εκτροφή· απολύμανση τροχών.
- Ζωοτροφές και εξοπλισμός από την ηπειρωτική χώρα: προσοχή στην προέλευση· ό,τι έρχεται από περιοχές με μέτρα είναι πιθανός φορέας.
- Συμπτώματα που πρέπει να δηλωθούν αμέσως: πυρετός, ανορεξία, κατάπτωση, κόκκινες βλατίδες/φουσκάλες στο δέρμα — ιδίως σε σημεία χωρίς μαλλί (μουσούδα, βλέφαρα, μαστός, εσωτερικό μηρών). Το σκάψιμο του ζώου στο κοπάδι δεν είναι λύση· η έγκαιρη δήλωση είναι.
Τμήμα Κτηνιατρικής Τήνου — Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής Κυκλάδων, Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου
Κάθε ύποπτο σύμπτωμα δηλώνεται τηλεφωνικά, πριν μετακινηθεί οποιοδήποτε ζώο. Η δήλωση δεν είναι ομολογία — είναι ο μόνος τρόπος να μείνει το κρούσμα σε μία στάνη και όχι σε ένα νησί.
Το Tinos Live TV θα ζητήσει τη θέση της Διεύθυνσης Κτηνιατρικής Κυκλάδων για την κατάσταση στα νησιά και για το αίτημα των κτηνοτρόφων, και θα δημοσιεύσει την απάντηση όταν τη λάβουμε. Μέχρι τότε, η ευλογιά είναι για την Τήνο μια είδηση από «απέναντι». Η δουλειά όλων μας είναι να παραμείνει έτσι.
🌾 Πρώτο άρθρο της θεματικής «Το Tinos LIVE TV κοντά στον αγρότη της Τήνου». Οι απόψεις κτηνοτρόφων αποδίδονται ανώνυμα, με δική τους επιθυμία. Οι φωτογραφίες είναι αρχείου (Φεβρουάριος 2026) και δεν συνδέονται με τους συνομιλητές μας. Τα αριθμητικά στοιχεία προέρχονται από ενημερώσεις του ΥπΑΑΤ, της Περιφέρειας Πελοποννήσου και της ΕΡΤ Τρίπολης.