Μέσα στην Καρδιανή τα ανεπιτήρητα κατσίκια: γκρεμισμένες ξερολιθιές στο καλντερίμι και μια συκιά φαγωμένη όσο ψηλά έφταναν

Τα ζώα δεν φταίνε. Ψάχνουν να φάνε. Φταίμε εμείς, οι άνθρωποι που τα αφήνουμε χωρίς επιτήρηση — και το τίμημα το πληρώνουν οι ξερολιθιές, το χώμα, τα φυτά και η αρχιτεκτονική της Τήνου.

Χθες, Παρασκευή 16 Οκτωβρίου, στο σούρουπο, το Tinos Live TV περπάτησε στα καλντερίμια της Καρδιανής. Τα ανεπιτήρητα κατσίκια δεν μένουν πια στις πλαγιές: έχουν μπει μέσα στο χωριό.

Σε ένα οικόπεδο δίπλα στο καλντερίμι, οι πέτρες από την κορυφή της ξερολιθιάς έχουν πέσει κάτω. Είναι σκόρπιες στο πλάι του δρόμου, μαζί με ξερά κλαδιά και χώματα, πάνω στα μάρμαρα. Κι ανάμεσά τους, οι κοπριές των ζώων.

Οι πέτρες από τις ξερολιθιές, πεσμένες στο καλντερίμι. Φωτογραφίες: Tinos Live TV

Η συκιά, ως εκεί που φτάνει το κατσίκι

Λίγα μέτρα πιο πάνω, η εικόνα μιλάει μόνη της. Μια συκιά, μέσα στο χωριό, έχει φύλλα μόνο στο ψηλό της κομμάτι. Από κάτω, όσο ψηλά μπορεί να φτάσει ένα κατσίκι όρθιο στα πίσω πόδια του, τα κλαδιά είναι γυμνά.

Δεν είναι μόνο η συκιά. Τρώνε από τις γλάστρες, τρώνε από τους μικρούς κήπους των σπιτιών. Τώρα που βγαίνει το καινούργιο χορτάρι, κατεβαίνουν όλο και πιο κοντά στα σπίτια — κι ακόμη και σήμερα, που χορτάρι υπάρχει παντού, τα ίχνη τους βρίσκονται μέσα στο καλντερίμι.

Και πιο κάτω, το χωράφι κάτω από το χωριό: ένα περιβόλι με ελιές και εσπεριδοειδή, που τα κατσίκια το έχουν αποδεκατίσει.

Και η Καρδιανή δεν είναι η μόνη. Ανεπιτήρητα κατσίκια έχουν παρατηρηθεί και σε άλλα χωριά, όπως στην Κώμη, όπου κατεβαίνουν μέχρι το σχολείο ή μέχρι τον πλάτανο, στην πλατεία του Αγίου Ιωάννη.

Ένα θέμα πολύ πιο σοβαρό από μια συκιά

Αυτό που φαίνεται στην Καρδιανή είναι ένα μικρό κομμάτι από ένα μεγάλο πρόβλημα. Το θεωρούμε μείζον θέμα για το νησί μας — γι’ αυτό και επανερχόμαστε.

Οι ξερολιθιές. Χτίστηκαν πέτρα πέτρα, με τα χέρια, από γενιές Τηνίων. Κρατούν όρθιες τις αναβαθμίδες και ορίζουν τα χωράφια και τα στενά των χωριών. Κάθε φορά που ένα κοπάδι τις πηδά, κάποια πέτρα φεύγει. Αν δεν σηκωθεί, ο τοίχος ανοίγει — και στο τέλος ισοπεδώνεται.

Το έδαφος. Όπου πέφτει η ξερολιθιά, το χώμα της πεζούλας μένει χωρίς στήριγμα. Με την πρώτη δυνατή βροχή κατεβαίνει στον δρόμο, όπως φαίνεται και στις φωτογραφίες, και χάνεται.

Η βιοποικιλότητα. Τα ζώα που βόσκουν χωρίς έλεγχο τρώνε ό,τι τρυφερό φυτρώνει, πριν προλάβει να μεγαλώσει: τα άγρια χόρτα, τα βότανα, τα νεαρά δέντρα. Η ύπαιθρος της Τήνου φτωχαίνει, χρόνο με τον χρόνο.

Η αρχιτεκτονική. Τα καλντερίμια, οι μαρμαρόστρωτοι δρόμοι, οι ξερολιθιές και οι πεζούλες γύρω από τα χωριά είναι το τοπίο που κάνει την Τήνο αυτό που είναι. Αυτό το τοπίο φθείρεται μπροστά στα μάτια μας.